Qua rộng 80 năm, sảnh khấu cải lương sẽ sản sinh ra không hề ít diễn viên hài nổi danh, khán giả bây giờ còn đề cập đến những danh hài bố Du, tư Xe, Năm Định, Tám Củi, Hề Lập, cha Vân, Tám Lắm, Hề Tỵ, Hề Bảy Xê, Hoàng Mai, Hề Giác, bốn Rọm, Kim Quang, hề Lòng, hề Văn Núi, Châu Hí, Văn Chung, Văn Hường, Hề Minh, Thanh Việt, Khả Năng, Hề Sa, hề Vui Tươi, hề Vũ Đức, Giang Châu, Việt Anh, Lê Vũ Cầu, v.v...

Bạn đang xem: Kiều lan


*

Lại có những danh hài nữ cũng khá được khán giả yêu mến như thanh nữ hề bé bỏng Bự, hề nhỏ xíu Hoàng Vân, Hồng Nga, Ngọc Giàu, Kim Ngọc, đánh Kiều Lan, Kiều Mai Lý, Mai Lan, Mỹ Chi, Hồng Vân, Thu Tuyết, Thúy Nga, Kiều Oanh, Mai Thanh Dung…

Mỗi danh hề bao gồm một lối diễu riêng, một tài năng ứng đổi mới thiên phú. Phần lớn các danh hề thanh nữ đều là hầu như diễn viên chánh siêng diễn những vai đào mùi, đào lẵng, đào độc, tiếp nối do yêu cầu của sảnh khấu những cô mới chuyển sang diễn hài.

Trong chương trình cổ nhạc hôm nay, Nguyễn Phương xin reviews Tô Kiều Lan, một người vợ tài danh chuyên diễn những vai độc, độc lẳng, mang đến năm cô được 50 tuổi, cô mới chuyển qua diễn vai hài với đã thành công xuất sắc một giải pháp rực rỡ.

Nữ nghệ sỹ Tô Kiều Lan tên thật là Đoàn Thị Kim Lang, sinh vào năm 1943, quê quán ở gò Đen, quận Bình Chánh, Saigon. Tuy vậy thân của cô ý là ông Lê Văn Hỷ cùng bà Đoàn Thị Tư, sinh sống bởi nghề nông, đang qua đời. đánh Kiều Lan là em Út trong mái ấm gia đình vớì 12 cả nhà em sống với nghề khác, chỉ gồm cô là theo nghề hát cải lương.

Vào nghề từ 1 tai nạn

Gia đình của đánh Kiều Lan ở mặt đường Hậu Giang, quận 6, cô học tiểu học trường ngôi trường Cây Gỏ. Cô mê ca cổ nhạc cần theo các nhóm đờn ca tài tử để học ca cùng đi ca ở các đám tiệc. Dịp đó ông Lê Văn Quý lập đoàn xiếc tạp kỹ, để phụ diễn xiếc với ão thuật trước lúc đoàn hát hát tuồng cải lương.

Đêm đó cô nàng đứng mang đến diễn viên phóng dao bị bịnh, ông Lê Văn Quý thu thừa nhận Tô Kiều Lan vào Ban xiếc để cầm cố vai cho cô gái đó.

Lúc kia ban xiếc Lê Văn Quý diễn trên sân khấu đoàn hát Minh Hùng – Hoàng Sương. Khi vào đoàn hát, đánh Kiều Lan ca vọng cổ chơi với các diễn viên vào đoàn, giọng ca của cô ngọt ngào, làn hơi khoẻ khoắn, được những nghệ sĩ sử dụng nhiều nhất là soạn mang Tứ Lang.

Tai nạn xảy ra trong màn diễn phóng dao, một mũi dao ghim ngay đùi của đánh Kiều Lan để cho màn phụ diễn xiếc đề nghị ngưng lại. Hôm sau, soạn đưa Tứ Lang răn dạy cô đề xuất theo đoàn hát cải lương thì gồm tương lai hơn là theo đoàn Xiếc, chỉ đứng làm cho bia cho người ta phóng dao.

Tô Kiều Lan bắt đầu làm đoàn hát Minh Hùng – Hoàng Sương, soạn đưa Tứ Lang cùng nhạc sĩ tứ Sơn dạy mang lại cô ca hát và đặt nghệ danh là Kiều Lan.

Đó là năm 1960, đoàn hát có những diễn viên Hoàng Sương, Thu Vân, Như Ngọc, Kim Xuyến (vợ của nghệ sỹ Thành Được), Tấn Phước, hề nam Thanh. Kiều Lan được tập đến hát vai đào hai lẵng, tuồng giờ Hát người Thôn cô bé của soạn giả Tứ Lang. Kiều Lan nhờ việc tận trung tâm chỉ dạy của nhị ông thầy Tứ Lang và tư Sơn nên thành công xuất sắc ngay trong vai diễn trước tiên trên sân khấu cải lương.

Sau đó, Kiều Lan còn hát thành công qua các vai nữ giới Chúa Mường trong tuồng Trăng giá buốt Xứ Mường, vai Quận Chúa tuồng Ngọn Lửa Thành Tây, vai Liên tuồng bên dưới Dàn Hoa Thiên Lý.

Xem thêm: 13 Loại Thực Phẩm Giúp Bạn Có Nhiều Sữa Sau Sinh, Bác Sĩ Khuyên Mẹ Ăn Gì Để Nhiều Sữa

Năm 1962, sau 2 năm hát vai đào lẵng trên sảnh khấu Minh Hùng - Hoàng Sương, Kiều Lan được các ký giả kịch trường viết nhiều bài báo khen ngợi, khán giả cũng hết dạ tán thưởng bắt buộc đoàn hát Út Bạch Lan – Thành Được mời cô hợp tác với chi phí lương cao cùng tiền contrat hậu hỉ. Dịp đó đoàn hát Út Bạch Lan – Thành Được có các nghệ sĩ Út Bạch Lan, Thành Được, phái mạnh Hùng, Thanh Thanh Hoa, Mỹ Châu, bố Vân, nhỏ nhắn Hoàng Vân, Tấn Đạt…

Dưới bàn tay đạo diễn của quái quỷ kiệt cha Vân, tô Kiều Lan rực sáng trong vai Tuyên từ bỏ Hoàng Thái Hậu, tuồng khi Rừng bắt đầu Sang Thu. Khi cô bé nghệ sĩ Bích Sơn tránh đoàn, Kiều Lan chũm Bích Sơn đóng góp vao Công Chúa vào tuồng lúc Hoa Anh Đào Nở. Kiều Lan đã xác định được vị trí vững tiến thưởng trên một sảnh khấu đại ban.

Năm 1964, ông bầu Ba bản mời Kiều Lan về hát trên sảnh khấu Thủ Đô, ông đặt nghệ danh của cô ý lại thành tô Kiều Lan. Đoàn hát Thủ Đô thời gian đó có có những nghệ sĩ Tấn Tài, Như Ngọc, Trương Ánh Loan, Dũng Thanh Lâm, hề Bảy Xê, Hoài Trúc Phương, Văn Lâu, Minh Quang, Kim Hồng.

Tài danh trong tương đối nhiều vai diễn


*

Nữ người nghệ sỹ Tô Kiều Lan nhập vai đào lẵng trong tuồng Mây tư Phương Trời. Tiếp đến cô tiếng tăm trong vai Thiên Y A na trong vở người mẫu Trong Thuyền Trầm với vai nữ giới Tướng vào tuồng Thần thanh nữ Dâng Ngũ Linh Kỳ. Sau thời điểm Tô Kiều Lan rời sân khấu Thủ Đô, cô bé nghệ sĩ Kim Hồng đóng cố hai vai tuồng đó với được ông bầu Ba phiên bản cải nghệ danh lại thành sơn Kim Hồng.

Năm 1965, đoàn hát Thanh hương thơm – Hùng Minh mời đánh Kiều Lan về cùng tác. Người nghệ sỹ của đoàn hát Thanh hương – Hùng Minh, quanh đó cặp đào kép chủ bầu ra còn có các người nghệ sỹ như Hữu Huệ( kép độc), Trọng Sĩ, Thành Dô và bà xã là Phương Liên, Tám Lắm, hề Vui Tươi.

Tô Kiều Lan đang hát qua các vai: Tần Mỵ Nương tuồng Lệnh xé xác, vai dở người Cơ tuồng Hạng Võ - ngu Cơ , vai Phu NHơn tuồng Anh Thợ hồ nước Đất Nhật, vai Bạch Hoa tuồng Hắc Bạch quang Kiếm, vai cô nàng rừng tuồng tía Trăm Đêm chia Ly…

Trong cơ hội Tết 1966, đoàn Thanh hương – Hùng Minh cùng đoàn hát Kim chung cùng hát sinh sống Vũng Tàu. Trong khi đoàn hát Thanh hương – Hùng Minh có khán giả nghẹt rạp, đoàn hát Kim chung lại đề nghị trả vé nghĩ về hát, ông thai Long liền mang lại xem đoàn Thanh hương – Hùng Minh hát để nghiên cứu và phân tích xem nguyên nhân đoàn nầy hát quá ăn uống khách.

Sau khi chứng kiến tận mắt hát về, bầu Long liền cho người liên lạc mời sơn Kiều Lan ký kết một giao kèo không hề nhỏ giá để về bắt tay hợp tác với đoàn hát Kim Chung. Ông nói yếu tố chạy khách của đoàn Thanh mùi hương – Hùng Minh là vì đào độc lẵng diễn khôn cùng “ nóng sân khấu “, chế tạo ra không khí đến đào kép hương thơm ca thành công, phải nhờ bao gồm Tô Kiều Lan có tác dụng ngòi nổ hỗ trợ cho sân khấu luôn luôn sôi động, vui và tất cả tiếng cười thoải mái và dễ chịu mà đoàn Thanh hương – Hùng Minh gợi cảm khán giả.

Năm 1967, tô Kiều Lan ký một giao kèo không hề nhỏ để về hát cho công ty Kim Chung. Sơn Kiều Lan hát trên sân khấu các đoàn hát Kim Chung, đóng góp tuồng thông thường với các nghệ sĩ Diệu Hiền, Minh Cảnh, Út Hậu, Minh Phụng, Thanh Tuấn, Lệ Thủy, Mỹ Châu, Minh Vương, Hoàng Hạc, ngôi trường Xuân, Tài Bữu Bữu, Phương Bình, Quốc Trầm, Phương Dung, hề Phúc Lai…

Tô Kiều Lan sẽ hát qua những loại vai đào độc, đào lẵng, đào lẵng độc, đào võ trong số vở tuồng: Thần Thủ Phi Tiêu, Kiệu Hoa Lạc Lối Về, Thuyền Ra cửa ngõ Biển, Thằng điên và cô bé Công Chúa, tìm Sĩ fan Dơi, cho Trọn Cuộc Tình, nữ Hiệp ặn Mày…

Từ năm 1967 cho năm 1975, người nghệ sỹ Tô Kiều Lan hát cho doanh nghiệp Kim Chung.

Tô Kiều Lan khi thủ diễn phần nhiều vai đào lẵng độc, cô không diễn như một số trong những đào độc không giống với lối diễn hình thức, nghiến răng, hò hét, mở to mắt hoặc võ phu, đánh đập hành hạ bạn nghèo khò bên dưới tay mình. Tô Kiều Lan diễn cùng với một phong thái sang trọng, thể hiện đúng tính giải pháp nhân vật, để cho khan giả bị cuốn hút vào câu truyện tuồng, đồng cảm với nhân vật bi đát và thù ghét kẻ ác.

Sau năm 1975 mang lại năm 1990, sơn Kiều Lan kéo đoàn hát cải lương Saigon 1, rồi đoàn Saigon 2 và một đoàn hát bự của thành phố, cô hát phổ biến với những nghệ sĩ Thanh Tuấn, Thanh Điền, Thanh Kim Huệ, Văn Chung, Hồng Nga, Diệp Lang, tư Rọm, Lệ Thủy, Hoàng Linh, Ngọc Bích, Mỹ Châu, Tài Lương, Giang Châu, Tài Bữu Bữu, Ngân Giang, Tuấn An, tuấn kiệt (Châu Thanh), Linh Vương…

Tô Kiều Lan vẫn siêng thủ diễn hồ hết vai đào lẵng độc trong toàn bộ các tuồng của đoàn hát, được khán giả tán thưởng qua những tuồng Lỡ cách Sang Ngang, Khi bình minh Trở Lại, Dốc Sương Mù, giờ Sáo Đêm Trăng, giờ Hát Đoạn tình…

Đến năm 1992, sơn Kiều Lan chuyển hẳn sang diễn những vai đào lẵng hài, rồi với Phi Thoàn, cô gia nhập những ban tấu hài trên sân khấu kịch. ủ địa hạt sân khấu hài, tô Kiều Lan vẫn thành công rực rở, cô được các hãng vidéo mời thu tuồng cải lương và các kịch phiên bản hài.

Về gia đình, tô Kiều Lan sánh duyên cùng họa sỹ Ngọc Tài tên thật là Trương Văn Kinh, tín đồ từng hiệp tác với các họa sĩ lừng danh của sảnh khấu cải lương như thiếu thốn Linh, Nguyễn Quyền, Phan Phan. Cô giành được 7 cháu: một gái và tía trai sống ngoại trừ ngành sân khấu: Trương Thị Kim Thu, Trương Phú Quốc,Trương Kim Ngọc, Trương Ngọc Tâm. Một nam nhi và nhì gái theo sảnh khấu là Trương Kim Nguyên, nhạc sĩ bọn guitare, Trương Thị Bích Thủy tức nữ giới nghệ sĩ Bích Thủy cùng Trương Thị Bích Vân, diễn viên cải lương. Từng chiếm huy chương bạc tình hội diễn sân khấu cải lương nước ta năm 1990.

Nữ người nghệ sỹ Tô Kiều Lan mất ngày 05 tháng 5 năm 2003, tức ngày mùng 5 tháng bốn quý mùi... Táng tại nghĩa địa nghệ sĩ gò Vấp vào trong ngày 9 mon 5 năm 2003.